Nhà sáng lập Eidos Montreal: Các sếp lớn hiện nay làm game bằng Excel thay vì đam mê

Người ta hay bảo thời nay làm game không còn được như xưa. Stephane D'Astous, nhà sáng lập kiêm cựu tổng giám đốc của Eidos Montreal, cũng có cùng góc nhìn này. Trong buổi trò chuyện gần đây với Thunderpick, ông đã chia sẻ về những thay đổi chóng mặt của ngành công nghiệp game và cả những người đang nắm quyền điều hành trong suốt 15 năm qua.

"Những ông lớn của 15 năm trước giờ không còn giữ vị thế độc tôn nữa," D'Astous nhận định. "Thị trường xuất hiện nhiều cái tên mới. Tencent ngày đó đã tồn tại nhưng chưa phải là gã khổng lồ như bây giờ. Hay như quỹ đầu tư công của Ả Rập Xê Út với nguồn lực tài chính vô hạn đang nhắm đến EA, thử hỏi 15 năm trước ai dám nghĩ EA lại có ngày nằm trong tầm ngắm để bị thâu tóm?"

Quy mô của các công ty game vào năm 2026 cùng túi tiền khổng lồ của họ đã làm thay đổi hoàn toàn bầu không khí chung. "Số lượng người nắm giữ quyền quyết định thì ít đi, nhưng túi tiền của họ lại dày hơn nhiều. Họ không còn mang trong mình cái chất của những người làm game 15 năm trước. Mọi thứ giờ đây thiên về bảng tính Excel nhiều hơn là niềm đam mê thuần túy."

Nghe thì có vẻ hơi hoài cổ, vì thực tế phát triển game chưa bao giờ là một công việc dễ dàng hay lãng mạn. Thế nhưng, khi nhìn lại hàng loạt đợt sa thải nhân sự, những quyết định kinh doanh khó hiểu từ phía tập đoàn và các gói trợ cấp thôi việc béo bở cho lãnh đạo, khó mà phủ nhận mọi thứ đang tệ hơn thời kỳ hoàng kim của D'Astous.

D'Astous cho rằng một phần nguyên nhân đến từ dòng tiền đổ vào ngành trong giai đoạn Covid-19. "Hàng ngàn dự án được rót vốn trong thời gian đó," ông nói. "Có những dự án tôi nhìn vào và tự hỏi tại sao ý tưởng đó lại được duyệt. Đó là tín hiệu xấu. Chúng ta sẽ sớm thấy kết quả của những quyết định đầu tư sai lầm đó trong vài năm tới."

Khi quy mô công ty phình to, kỳ vọng của các sếp cũng tăng theo. D'Astous kể rằng ông từng nhiều lần bị yêu cầu làm ra một tựa game tầm cỡ như The Witcher 3 với ngân sách hạn hẹp, thời gian dưới 4 năm và với một đội ngũ hoàn toàn mới. Những yêu cầu phi lý từ những người nắm giữ hầu bao thực sự khiến người trong nghề phải lắc đầu ngán ngẩm.

Liệu tình hình này có sớm thay đổi? Có vẻ là không. Các công ty game đang khao khát tăng doanh thu hơn bao giờ hết. Đây không phải là môi trường thuận lợi cho việc chấp nhận rủi ro hay phát triển game bằng đam mê, ít nhất là không còn tồn tại trong hệ thống studio truyền thống nơi D'Astous từng gắn bó.