Xbox đối mặt làn sóng sa thải mới, nhân viên bị trừng phạt vì làm theo chỉ đạo
Xbox đang đối mặt với làn sóng sa thải lớn, khiến nhiều studio đứng trước nguy cơ đóng cửa. Các nhà phát triển cho rằng họ đang bị trừng phạt vì đã tuân thủ chiến lược của Microsoft trước đây.
Tình hình sẽ rất tồi tệ
Một báo cáo mới cho thấy các đợt sa thải tại Xbox sắp tới có khả năng trở thành một cuộc thanh trừng quy mô lớn, khiến nhiều studio phải đóng cửa và nhân viên bị trừng phạt chỉ vì đã tuân thủ các mệnh lệnh từ Microsoft.
Thông tin về việc cắt giảm nhân sự và đóng cửa các studio phát triển game đang lan truyền mạnh mẽ sau lời cảnh báo từ CEO mới của Xbox, Asha Sharma, rằng biên lợi nhuận của hãng hiện không còn bền vững. Dù có tin đồn các studio như Compulsion Games (tác giả South of Midnight), Double Fine (tác giả Kiln và Keeper) hay Ninja Theory (tác giả Hellblade) đều nằm trong danh sách nguy hiểm, nhưng chi tiết cụ thể vẫn chưa được chốt lại.
Nhiều khả năng Microsoft sẽ thực hiện đợt sa thải này vào cuối năm tài chính ngày 30 tháng 6. Hiện tại, các lãnh đạo studio vẫn đang thảo luận về việc công ty nào sẽ bị bán, tách ra hoặc giữ lại hoạt động độc lập, dù kết quả cuối cùng vẫn khó tránh khỏi việc cắt giảm nhân sự hàng loạt. IGN đã liên hệ với Microsoft để lấy ý kiến nhưng chưa nhận được phản hồi.
100 tựa game Xbox hay nhất mọi thời đại
Trong báo cáo mới trên YouTube của Jason Schreier từ Bloomberg, phóng viên kỳ cựu này cho biết cụm từ "cuộc thanh trừng" đang được nhắc đến bởi những người nắm rõ tình hình. Schreier cũng phân tích lý do tại sao làn sóng sa thải này lại xảy ra lúc này, cho thấy các đội ngũ Xbox đã chật vật thích nghi khi thái độ của Microsoft đối với mảng game và các yêu cầu dành cho studio thay đổi theo thời gian.
Schreier nhận định rằng về lâu dài, Xbox chưa bao giờ thực sự phục hồi sau thời kỳ Xbox One. Xbox Series X/S không giành lại được vị thế trong cuộc chiến console với PlayStation, trong khi tốc độ tăng trưởng của Xbox Game Pass cũng đã chững lại. Thập kỷ qua, Microsoft đã chi mạnh tay để mua nội dung cho Game Pass, chính là mua lại những studio mà giờ đây họ đang muốn đóng cửa hoặc thoái vốn.
Đáng chú ý nhất là thương vụ 68,7 tỷ USD mua lại Activision Blizzard, được cựu sếp Xbox Phil Spencer vạch ra vào cuối thời kỳ bùng nổ game do Covid. Tuy nhiên, khi thương vụ hoàn tất, nó đã trở nên kém hấp dẫn hơn do chi phí khổng lồ và bối cảnh kinh tế, chiến lược đã thay đổi.
Các thương hiệu game Xbox sở hữu sau khi mua lại Activision Blizzard
Hai năm qua, sự tăng trưởng thời Covid đã biến mất, Roblox trở thành cái tên hút người chơi và tiền bạc, còn AI trở thành trọng tâm mới của các tập đoàn công nghệ như Microsoft. Những vấn đề này góp phần khiến Xbox phải đối mặt với các mục tiêu tài chính khắt khe hơn, dẫn đến áp lực cắt giảm chi phí.
Schreier chia sẻ: "Đó là lúc mọi thứ bắt đầu trở nên tồi tệ. Chúng ta đã thấy bốn đợt sa thải lớn trong hai năm, việc đóng cửa các studio như Arkane Austin và Tango Gameworks, cùng với việc hủy bỏ các dự án như Everwild, Perfect Dark và Project Blackbird".
Giai đoạn này cũng ghi nhận sự đấu đá nội bộ tại Xbox khi các bộ phận và lãnh đạo tranh giành quyền ưu tiên. Điều này khiến việc phê duyệt dự án game mới trở nên khó khăn hơn, đồng thời thúc đẩy chiến lược đa nền tảng của Xbox để tăng lợi nhuận, đưa nhiều game lên PlayStation 5 và Nintendo Switch.
"Vài năm qua tại Xbox khá lộn xộn, mọi người bắt đầu công khai đặt câu hỏi về Game Pass và cho rằng nó đang triệt tiêu doanh số bán lẻ", Schreier nói thêm, nhắc đến hàng trăm triệu USD được cho là đã mất khi đưa Call of Duty vào dịch vụ đăng ký. "Những gì tốt cho Game Pass có thể không tốt cho các studio và doanh thu từ từng tựa game riêng lẻ".
Tất cả dẫn đến năm 2026, khi Spencer rời đi và Sharma được đưa vào để "thiết lập lại" công việc kinh doanh.
Dù Kiln hay South of Midnight có thể không phải là những cỗ máy in tiền, nhưng các studio như Double Fine và Compulsion chỉ đang làm đúng những gì họ được yêu cầu cách đây 5 năm khi được mua lại và phê duyệt dự án. Đó là tạo ra các tựa game để làm đầy danh mục Xbox Game Pass và duy trì tăng trưởng lượng người đăng ký.
Bảng xếp hạng các dòng game Xbox
"Nhiều studio này cũng mắc sai lầm, nhưng theo nhiều cách, họ đang bị trừng phạt hôm nay vì đã làm theo chỉ đạo. Vì đã lắng nghe những gì họ được bảo vài năm trước. Điều đó thật đáng tiếc và những gì sắp xảy ra khá tàn khốc. Cụm từ thanh trừng đang được nhắc đến bởi những người tôi trò chuyện. Mọi thứ sẽ rất tệ".
Ông kết luận: "Một trong những lý do khiến các studio Xbox chật vật tạo ra game hay trong thập kỷ qua chính là sự bất ổn này. Rất khó để tạo ra nghệ thuật khi phải làm việc trong nỗi sợ bị sa thải, biến động, hủy dự án và đóng cửa".
Tuần này, có cáo buộc cho rằng Microsoft đã công bố game mới của Ninja Theory dù biết rõ kế hoạch đóng cửa studio này, vì tin rằng lời hứa về một tựa game mới sẽ giúp thu hút sự quan tâm của nhà đầu tư. Hiện tại, có lo ngại rằng tựa game này có thể sẽ không bao giờ được phát hành.
Vũ Thùy Linh
Mình yêu những tựa game có cốt chuyện chạm đến trái tim và đồ họa đẹp như tranh vẽ. Visual novel, game phiêu lưu nhẹ nhàng và indie game giàu cảm xúc là thế mạnh của mình. Mình hay khóc vì game và viết lại những khoảnh khắc đó — vì game không chỉ để chơi, mà còn để cảm nhận.